.

Alternative flash content

Requirements

Get Adobe Flash player

Минбари сардабир

ЛЕС-истони фейсбукӣ

Янв 27, 2018
Диданд: 624

Ман намедонам, вақте Марк Сукерберг шабакаи иҷтимоии «Фейсбук»-ро таъсис дод, чӣ нияте дошт, дар кадом шакле онро дидан мехост.

Вақте қадами «Фейсбук» ба Тоҷикистон расид, дар оғоз рисолати майдони баҳсу андешаҳоеро иҷро мекард, ки онро наметавонистӣ дар нашрияҳо нависӣ ё дар сайту оҷонсиҳои расман номнависшуда дар кишвар, баён кунӣ. Шояд сабаби якбора афзудани сафи ҳаводоронаш ҳам ин буд. Аммо, бо гузашти вақт «Фейсбуки тоҷикӣ» аввал ба майдони ҳақорату дашному тарғиби андешаҳои динӣ, баъдтар ба майдони табрику таъзияву шеър ва имрӯз ба майдони «лес-лесакон» табдил ёфтааст. Мисол меорам:
Чанде муқаддам, раиси вилояти Суғд Абдураҳмон Қодирӣ бинобар расидан ба синни нафақа, аз вазифа озод гардид. Ба ин муносибат, бо иштироки аъзои Ҳукумати вилоят, баъзе райисони ноҳияҳои наздик, хулоса, наздики 200 нафар аз фаъолон, маросими муаррифии райиси нав, собиқ раиси шаҳри Хуҷанд Раҷаббой Аҳмадзода доир шуд.
Бо вуҷуди он, ки сухани аввалини Қодирӣ ҳангоми ба сари мансаб омадан «хоҳиш мекунам, маро таъриф накунед, хушомад нагӯед» буд, вақте баъди эълони аз кор рафтани ӯ аз толор пурсиданд, ки «Раис паҳлу ба паҳлу бо Шумо кор карда буданд. Ягон ҳарфе нисбати эшон гуфтанӣ ҳастед?», толор хомӯш буд.
Хомӯш буданд онҳое, ки то дирӯз лес-лесаки Қодирӣ доштанд, новобаста аз таъкидҳои ӯ баҳудаю беҳуда аз амалкардҳои номбурда ситоиш мекарданд, бо пешниҳоди ӯ, бо дастгирии ӯ сари вазифа омада буданд.
Муроди ман «ҳайфи ту» гуфтани эшон нест, чунки дер ё зуд рӯзи рафтани эшон аз сари вазифа фаро мерасад ва худой донад, ки барои рафтани онҳо чанд кас базм меорояду мол мекушад. Мурод таъкиди шоҳбайти Фирдавсӣ аст, ки гуфтааст:
Чунин аст расми саройи дурушт,
Гаҳе зинсавору гаҳе зин ба пушт.
Пагоҳи дигар бошад, бо пахши хабари омадани райиси нав ба вилоят, маъракаи «лес-лесакон» дар «Фейсбук» оғоз ёфт. Агар ин табрикот танҳо бо барору комёбӣ хостан ба райиси нав маҳдуд мешуд, дилҳоро ба ғаш намеовард. Бисёре аз хидматҳои Қодириро ба собиқ райиси шаҳр нисбат доданду тасаввуроте барои хонанда эҷод карданд, ки гӯё дар тамоми таърихи Суғд бори аввал Худованд ба мардуми ин вилоят «раҳм» карда, роҳбари воқеӣ, кордон, «назаркардаи Худо» дод. Хулоса, ҳарчӣ доир ба Президент дар хушомадномаҳояшон менависанд, навиштанд. Райиси вилоят дар баробари сухангӯи расмиаш, ки хеле фаъол аст, чанд нафар «сухангӯи бемаош» пайдо кард, ки аз бозори гӯшт рафта, «нархи гӯштро паст кунед» гуфтанаш, то корҳои дигари анҷомдодааш, гуфтанду гуфтанд. Агар ин ситоиши бемантиқу беҷо беғараз мебуд, хуш ба ҳолашон! Оддитарин шаҳрванди Хуҷанд медонад, ки ин ситоишномаҳо ба кадом хотир ҳастанд ва эшон чӣ мехоҳанд.
Хулоса, агар райиси нав, ки мегӯянд дар муқоиса бо Қодирӣ муқобили таърифу ситойиш нест, ба тарошиданҳои ин гуруҳ дода шавад, лаҷоми «лес-лесак»-ҳоро накашад, худро «шоҳи вилоят» ҳисобад, бо вуҷуди кадри лоиқ будан, қурбонии ҳамон гуруҳе мешавад, ки медонанд кай «лесанд» ва чӣ гуна «лесанд». Бовар кунед, маҳз эшон замоне мерасаду ба рафтани Аҳмадзода аз вазифа қарс мезананду ба ҷар телааш мекунанд, аввалин шуда барои санг партофтан мешитобанд. Ҳаргиз фаромӯш набояд кард, ки ба вазифа таъин шудан, ин масъулият аст ва маддоҳон тӯли таърих фақат «сархӯр» буданду мемонанд!
Лоиқ беҳуда нагуфта:
Тоҷикони мо зи баски мардуми олитаборанд,
Мекушандат! Бар мазорат дастагул ҳам мегузоранд!
Муваффақият, муҳтарам Аҳмадзода!

Хуршед АТОВУЛЛО

Хонданд 624

мирЗИЁев

Янв 13, 2018
Диданд: 442

“Мо ҳама мемирем, вале ҳеҷ кас ҳамсояи бадро намебахшад…»

(Шавкат Мирзиёев, президенти Ӯзбекистон)

Омадани Шавкат Мирзиёев ба курсии президенти Ӯзбекистон дар доираҳои сиёсии минтақа мисли ҳавои тозае буд, ки ба он солиёни сол ниёз доштанд. Яъне, омадани раҳбареро, ки яхи умедҳои ҷомеаи кишварашро об кунад ва дар ҳамин баробар ба ҳамсоягонаш муносибати некбинона дошта бошад.
Аз ривояҳои зиёд ва қиссаҳои ҷолиби омӯзандае, ки аллакай президенти ҳамсоякишвар бо хулқу атвори шоистааш дар қалби ҳаммеҳанонаш коштааст, намегӯем, зеро ҳарчӣ кардааст, барои ҷомеаи хеш кардааст ва рисолати ҳар раҳбар пеш аз ҳама хидмат ба мардуми хеш аст, на ба шахсе ё кишваре дигар.
Мехоҳам бештар сари он гармие, ки нишастани Мирзиёев ба курсии сарварӣ овард, ҳарф занам. Пеш аз ҳама ба ҷанги лафзии панҷсолаҳо, ки сари будан ё набудани нерӯгоҳи барқӣ - обии «Роғун» сурат мегирифт, хотима дода шуд. Чун некнигарии ҳамсоя ба муҳимтарин тасмими Тоҷикистон эҳсос гардид, боваре пайдо шуд, ки дигар ҳама яхҳо об хоҳанд гардид. Яъне, дубора баргаштани Ӯзбекистон ба ҳалқаи энергетикии Осиёи Марказӣ, барқарор шудани роҳи оҳани Амузанг бо вилояти Хатлони Тоҷикистон, аломатгузории сарҳад, аз байн бурдани саддҳои минахобондашуда, интиқоли бемалоли гази табиӣ ва муҳимтар аз ҳама, масъалаи рафтуомади мардуми ду кишвари ба ҳам ҳамсоя.
Мирзиёев дар як суҳбати ахираш дар ин мавзуъ чунин гуфтааст: “Мо қарордодҳои зиёде ба имзо мерасонем, роҳҳои оҳанро боз мекунем ва хатҳои барқро аз нав васл мекунем… Агар бо раҳбарони кишварҳои дуре дар бораи тақвияти ҳамкорӣ суҳбат кунӣ, онҳо ҳатман хоҳанд гуфт, ки вақте шумо бо ҳамсояҳо хуб нестед, чӣ гуна бо кишварҳои дур ҳамкорӣ мекунед. Мо ҳама мемирем, вале ҳеҷ кас ҳамсояи бадро намебахшад. Мо муносибат бо тамоми ҳамсояҳоро хуб мекунем”.
Аз шарҳи зиёде, ки дар ситоиши ин гуфтаҳои Шавкат Мирзиёев дар пасманзари ин хабарҳо дар шабакаҳои иҷтимоӣ рехтааст, метавон хулоса кард, ки мавсуф ҳамчун ҳамсояи некбину некрафтор аллакай маҳбубияте дар ҷомеаи Тоҷикистон ҳам пайдо кардааст. Новобаста ба он, ки Мирзиёев ишора кардааст, ки “мо муносибат бо ҳамсояҳоро хуб мекунем, вале об кардани яхи 20-сола осон нест”.
Аллакай рӯзҳои наздик сарвазири ин кишвар ба Тоҷикистон меояд, то барномаи кории Президенташро таҳия намояд. Дар ду кишвар бошад, мардум гӯш ба қимор ҳастанд, ки кош гуфтаҳо амалӣ шаванду дигар ҳаргиз тундбоди ҷудоӣ миёни ду кишвар навазад, зеро аз он аслан ду миллату ду кишвар ранҷ мекашанд.
Ҳамсояро бошад, интихоб намекунанд ва «ҳамсояи наздик беҳтар аз бародари раҳдур аст»!
Тоҷикистон, дӯстонро интизор!

Хуршед АТОВУЛЛО

Хонданд 442

бозГАШТ

Янв 06, 2018
Диданд: 412

Барои кӯдакон халтачаи солинавиро бофта бароварданд, барои калонсолон тахфифи солинавӣ, барои мӯйсафедон баланд шудани нафақа ва барои романтикҳо «хлопушка»-ю «фейерверк»-ро.

(Ҳикмати русӣ)

Соли Нав ба Тоҷикистон дубора баргашт.
Аниқтараш, арчаҳои қатори солинавӣ баргаштанду тарсу ҳарос аз таҷлили рӯзи таваллуди Исои Масеҳ гурехтанд. То дирӯз баҳси «соли нави мо кадом аст: Наврӯз ё Соли нави милодӣ?» сармақолаи расонаҳо буд. Бадбинии соли нави милодӣ то ҳадде расид, ки дар пойтахт Бобои Барфиро бо нидои «иди кофирон» куштанд. Бо вуҷуди ин мардум аз таҷлили ин ид ҳаргиз худдорӣ накарда буданд, ҳарчанд таҷлили онҳо шабеҳи амалиёти партизанҳо, пинҳонӣ буд. Яъне, банкету нишастҳои пурдабдаба барҳам хӯрдаю касе ба ин кор даст мезад, барои риоя накардани танзим, беҷазо намемонд. Арчаро ҳам рӯзи 30-юми декабр мемонданд ва рӯзи якуми январ аллакай ҷамъ мекарданд. Имсол бошад, арчаҳои пойтахтро милисаҳо то рӯзи сеюм посбонӣ мекунанд. Шояд бо тағйир ёфтани сиёсати кадрӣ дар пойтахт гӯё ин мушкил гум шуд? Намедонам, ҳарчанд оғоз аз рӯзҳои офтобӣ то ба «сюрприз»-и Хадамоти алоқа - бастани NGN дар арафаи Соли нав руҳияи идонаро то ҳадде коҳонида буд.
То дирӯз зиёию нимзиёӣ шиор мепартофт, ки соли нави мо Наврӯз аст, ду иди соли нав лозим нест, танзим мебояд. Иди гузаштагони хешро бояд эҳё намоем ва рӯзи таваллуди Исои Масеҳ ба мо дахл надорад. Кунун ҳамон зиёию муллои замонавӣ ситоиши арчаҳои чароғон мекунанду лаб аз ҳарфи танзим бастаанд.
Фикр мекунам решаи ин қазия дар дигар ҷой нуҳуфтааст:
Замони қадим дар Рим барои он, ки шоҳон бе хавфи дохилӣ ҳукумат ронанд, кишваркушоӣ мекарданду бо душмани беруна меразмиданд, набарди паҳлавононро меоростанду ҳадяҳои гаронарзишро арзонӣ медоштанд, ғуломону размандагонро зиёфати бемузд медоданд. Касе аз Рим гузар мекард, ба ин андеша меомад, ки чун пойтахтнишинон серу пур мезиянд, пас тамоми кишвар серу пур аст. Ин ҳама ба он хотир буд, ки мардумро аз мушкилоти асосии зиндагӣ дур кунанд, яъне биҷангаду бинӯшаду бирақсад, бас аст! Муҳим, гушна набошад, чун «гушна бар шер мезанад».
Шояд кам касе медонад, ки ҳанӯз соли 123 то милод дар Рим барои қимати нон тахфиф ҷорӣ карда буданду Леонид Брежнев онро ба тарзи хеш «нон бошад, суруд ҳам мешавад» гуфта буд. Яъне агар нон ва тамошою суруд бошад, дигар ҳама мушкили зиндагӣ ҳал.
Чун солиёни охир идҳои моро барои мардум дар қолаб дароварданд ва Соли Нав бе мушкиле, бо хостаи дил таҷлил шуд, мардум бозгашти соли навро бе ягон ҳарфи сарзаниш пешвоз гирифту ҳамдигарро «нӯш бод!»-у «шод бод!» гуфтанд.
Соли нав муборак, ҳамватан!

Хуршед АТОВУЛЛО

Хонданд 412

ШАБаҳ

Дек 16, 2017
Диданд: 438

Аҷаб ҳолате ба ҷомеа ориз шудааст. Аз гузаштани шабу рӯз парво надорад, аниқтараш, гузаштани шабу рӯзро эҳсос намекунад...

Не-не, инро эҳсос менамоянд, масалан дар шабакаҳои русӣ, ки шабонарӯзӣ аз хафви Толибон ба кишварҳои Осиёи Миёна, алалхусус Тоҷикистон мегӯянду менависанд...
Инро эҳсос менамоянд дар Қирғизистон, ки ҳар рӯз харитаи нави сарҳадиеро ба ВАО пешниҳод менамояду мехоҳад тақсимбандии марзӣ бо Тоҷикистон маҳз аз рӯи он сурат гирад.
Инро ҳатто дар шабакаҳои иҷтимоӣ ва сайтҳои беруна ҳис мекунанд, ки шиорашон “кӣ пеш” аст, на “кӣ ҳақ мегӯяд” шудааст.
Аммо дар Тоҷикистон не!
Ҷомеа ончунон ба хоби хирсона рафтааст, ки фақат шеър менависаду бас!
Дар ситоиши калӯши бобо, дар васфи асо, дар бораи кӯлбори муҳоҷир, дар тараннуми пешобағалу қомати ёр, дар боби таъриху гузаштаҳои пурифтихор...
Фақат дар бораи хафви Толиб не, аз сарҳадҳои сунъии мероси Шӯравӣ не, аз воқеияти рӯз не.
Эҳсоси натанҳо гузаштани шабу рӯз гум шудааст, балки ҷомеа тағйирёбии рӯҳияи замонаро гум кардааст!
Чанд соле пеш чунон ба назар мерасид, ки оҳиста - оҳиста ҷашн гирифтани Соли нави масеҳӣ номумкин мешуд. Имрӯз гӯшаву канорро арчаи солинавӣ зер кардааст.
Чанд соле пеш ба ғайр аз табибу духтуру муаллим ришвахорӣ синониме надошт. Имрӯз давлатмардоне, ки то дирӯз номашонро мешунидиву худашонро тасаввур намекардӣ, пушти панҷара мераванд.
Чанд соле муқаддам судяи беадлеро дар зиндон тасаввур кардан маҳол буд, имрӯз “шикор”-и онҳоро дида, гоҳо дилат месӯзад.
Чанд сол пеш аз барандаҳои медали нуқра ситораи осмон сохта, аз шаҳр ба шаҳру аз вилоят ба вилоят тӯҳфасупорӣ мебурданд, имрӯз номи қаҳрамони ҷаҳон ҳамагӣ барои чанд рӯз вирди забон шуду дигар ба коми фаромӯшӣ рафт.
Ва ин яхи сард ба рӯҳу ҷони журналистика ҳам асар кардааст:
Агар ки чанд сол пеш барои бозпурсӣ даъват шудани журналисте ҳангомае ба сар мекард, имрӯз пушти панҷара рафтани эшон амри табиӣ шудааст ва ҳатто аз гуноҳи ба сари онҳо боршуда - хоҳ ҳаст, хоҳ нест, мижжаи касе хам намехӯрад.
Хирс дар як сол дар як фасл мехобад ва баъди хоби зимистона аз хоб мехезад. Ҷомеаи мо чӣ?
Кош ақаллан хирс мебудем...

Хуршед АТОВУЛЛО

Хонданд 438

Хабари рӯз

Минбари сардабир

  • симКАРта

    Дар ҳафтае, ки гузашт, дар шабакаҳои иҷтимоӣ ин калима аз…

Назарҳо

Яндекс.Метрика

 

Яндекс.Метрика

 

© «Фараж», 2011-2018. Истифодаи маводи сайти мазкур танҳо бо иҷозати хаттии идора мумкин аст.

Нишонии идора: шаҳри Душанбе, хиёбони Саъдии Шерозӣ, 16, ошёнаи 8.
Сайт бо кӯмаки моддии Free Press Unlimited сохта шудааст.